Cumartesi , Ağustos 17 2019
Ana Sayfa / Köşe Yazarları / 8- mhurkan / Sanal Ortamda Adabı-ı Muhaşeret

Sanal Ortamda Adabı-ı Muhaşeret

Şimdi diyeceksiniz; “sen de kim oluyorsun, bize adab-ı muhaşeret dersi veriyorsun”.
Efenim kendimi tanıtayım, ben Türkiye’nin internet çıkışı 256K iken (bilgilendirme; Türkiye’nin internet çıkışı şuanda 1.2 Tbps – 1200 gigabite – 1258291200K) lise 1.sınıfta internete giriyor idim( Yıl 1994 – Ahanda yaşım çıktı). Ve o zamanlar www. (world wide web) protokolu yoktu ve sadece internet üniversiteler arasında, veri alışverişi için kullanılabiliyordu. Bizim lisemiz pilot okul seçilmişti ve Ege Üniversitesinden gelen yardımsever ablilerimiz okulumuza internet bağladılar. Tabi biz bir resim dosyasını Amerika’daki bir üniversiteden bilgisayarımıza 9-10 saat içinde indirebiliyorduk. Ne oldu başımız göğe mi erdi? Şimdi bir tıkla, bir iki saniye içinde yaptığınız bir çok şey için biz saatlerce bekler, elli tane kod yazardık.
                Bu kadar laf salatalığını neden yaptım; internet ile bilişim ile çok uzun zamandan beri iç içeyim. İnternetin ve son 5-10 senenin modası sosyal medyayı yakından takip etme fırsatı buldum, gelişimini, evrimini izledim. Artık 4-5 yaşındaki çocuklarımız bizim hayal bile edemeyeceğimiz şeyleri çok ucuza ve her yerde yapabiliyorlar. Artık kolay ulaşılabilir mobil cihazlarımızla her yerde ve her zaman internete girebiliyoruz. İnternet dediğimiz “canavara” mahkûm durumda yaşıyoruz. Bu bilgi çöplüğü kolay ulaşılabilir oldukça, tabana yayıldıkça karşımıza birçok sorun çıkıyor. Bunlardan biri de Sanal Ortam Ahlakı ve Sanal ortamda Adab-ı Muhaşeret.
                İnternet özgür bir ortam ve öylede kalmalı. Herkesin rahat ve limitleri olmadan konuştuğu, yalan söylediği, kendini gizlediği, bilgi aldığı, yanlış bilgi ürettiği bilinçli bir hayat biçimi. Ancak her sosyal ortamda olduğu gibi sosyal bilişimin de kendine öz kuralları var, olmalıda.
                www.drtus.com Türkiye’nin en büyük tıbbi buluşma ve bilgi paylaşım platformlarından biri. Daha düne kadar Tıp Uzmanlık Sınavı çevresinde odaklanırken artık tüm tıbbi konularda tartışılan ve bilgi alışverişi yapılan dev bir aile. Tabi bu kadar büyük sanal bir ortamda ister istemez sorunlar da çıkıyor. Çünkü sanal konuşma, bilgi alışverişinin en önemli parçası olan görselliği, göz dokunuşunu, mimikleri elimizden alıveriyor. Hele ki bizim gibi içten yanmalı, refleksif milletlerde bu çok sıkıntı yaratıyor. Yazdıklarımız yanlış anlaşılabiliyor, kışkırtma çok daha rahat yapılıyor ve bizler 10 kelime düşünüp 1 kelime yazacağımıza, 1 kelime düşünüp 100 kelime yazıyoruz.
                www.drtus.com dil, din, ırk, siyasi görüş, renk, kilo, boy gözetmeksizin paylaşım yapılan, en azından yapılmaya çalışılan bir sanal ortam. Biz moderatörler bu konuda çok hassas davranmaya çalışıyoruz. Ancak yukarıda belirttiğim bilgi, sanal ortamın bazı çıkmazlarına takılıyoruz. Sanal forum ortamında didiştiğimiz bir insanı canlı canlı gördüğünüzde her şey çok farklı olabiliyor. Tamamıyla farklı görüşlere sahip iki insan çok iyi arkadaş olabiliyor, çok güzel paylaşımlarda bulunabiliyorlar.
                Sanal muhabbette dikkat etmenizi önerebileceğim bazı noktalar var;
1-Lütfen klavye delikanlılığı yapmayın. Göz göze konuşurken etmeyeceğiniz lafları klavye ile de yazmayın.
2-Unutmayın ki sizin özgürlüğünüzün bittiği bir yerde başkasının özgürlüğü başlayabilir. Evet internet, sosyal media özgür olmalı ama bir şeyin özgür olması kuralsız olmasını gerektirmez. Verimli bilgi paylaşımı için karşınızdakine değer verin, empati kurun.
3-Kimseye doğru bildiklerinizi dikte etmeye çalışmayın. Senelerden beri naçizane kazandığım tecrübe “tek doğrunun” olmadığıdır. Doğru zamana, ortama ve toplumlara göre değişir. Ne yazık ki hayatta her zaman 2+2, 4 etmez. Bunu en çok biz doktorlar, “hastalık yoktur, hasta vardır” sözüne inanmış bizler anlamalıyız.
4-Unutmayın ki sanal ortamda yazdığınız şeyler, karşınızdakinin anlayacağı kadardır. O nedenle anlaşılır olun. Anlaşılmayan şeyleri yazmak meziyet değil cahilliktir.
5-Siz hep yazılarınızda iyi niyetli olun, kötü niyetlileri ortamımızdan uzaklaştırmak bizim (moderatörlerin) görevimiz.
6-Unutmayın ki internette yazan her şeyi doğru sanan bir nesil yetişmekte. Hâlbuki internet bir “enformatik cehalet makinesi”, “bir bilgi çöplüğü”. Verimli bilgiye ulaşmak için lütfen daha çok dikkat edelim.
Buradaki yazdığım şeyleri kale almayabilirsiniz hatta okumayabilirsiniz ama lütfen son sözümü dikkate alın. Her özgürlüğün bir sınırı olduğu gibi sanal ortamın da bir adabı olduğunu bilin.
Sevgiler, saygılar.